Ketting onderhoud

Weer een onderwerp, waarbij de meningen van de kenners, heel tegenstrijdig kunnen zijn: wel of geen kettingonderhoud. Absoluut geen onderhoud als men geen ketting gebruikt voor de krachtoverbrenging naar het achterwiel, maar gebruik maakt van een vertande riem. Dit klinkt heel ouderwets maar deze constructie komt men steeds vaker tegen bij vouwfietsen en fietsen voor de verhuur. In vrijwel alle gevallen zal men dus de ketting tegenkomen, dus behandelen we deze.

Om te beginnen zullen we de ketting met bijbehorende kettingwielen goed moeten reinigen. In de vakhandel heeft men hiervoor reinigingsmiddelen en speciale borsteltjes, soms zelfs roterende in reinigingscassettes.

U zult begrijpen dat de gesloten kettingkast veruit de schoonste oplossing is. Bij dit gebruik zal het zand, stof en vocht van de weg vrijwel niet tot de ketting kunnen door- dringen. Het kettingonderhoud zal nu bestaan uit af en toe wat smeren van de ketting. Hoe slechter de omstandigheden in het gebruik bij de open ketting constructie, hoe frequenter het kettingonderhoud zal moeten plaatsvinden. We waren gebleven bij het goed reinigen van de ketting en de kettingwielen. Nu komt de vraag: “hoe te smeren”?

  1. Met olie, dat is gemakkelijk, maar bij gebruik in de regen, zal het smeren veelvuldig herhaald moeten worden.
  2. Met siliconen kettingspray; ook hier zal bij vochtige omstandigheden, de smering steeds opnieuw aangebracht moeten worden.
  3. Met kettingvet; nu heeft men een hechtere binding, zodat vochtinwerking en dus roestvorming minder snel zullen optreden.

Men haalt nu wel een ander probleem in huis, want dit kettingvet trekt ook vuil en zand aan. zodat men een soort slijppasta creëert met alle nare gevolgen van dien. Tevens zal het moeilijk zijn om het kettingvet aan te brengen. Dit kan men het beste doen door de ketting in speciaal vet uit te koken, in een platte bus, in een pan met water op de verwarming. Wat is nu het beste?
Kettingvet wellicht, maar deze werkwijze is zeer omslachtig en het resultaat twijfelachtig bij zeer slechte bedrijfsomstandigheden.
Olie dan? mogelijk wel, maar onderweg moeilijk te herhalen, waarbij de omliggende omgeving vaak verontreinigd wordt.
Nu blijkt de kettingspray vanuit een spuitbusje toch favoriet, gemakkelijk en gericht aan te brengen, vooral voor onderweg. U ziet de open kettingconstructie heeft door zijn onderhoud een belangrijk nadeel. Waarom dan nog zoveel toegepast bij onze tweewieler ? De kettingoverbrenging heeft een hoog rendement. Dit betekent in de praktijk dat er weinig trapenergie wordt omgezet in warmte en wrijvingsenergie. Tevens kan men nu met betrekkelijk eenvoudige constructies, veel overbrengingsverhoudingen creëren. (27 versnellingen zijn al geen uitzondering meer). Ook als men naar het gewicht van deze constructies kijkt ziet men dat deze derailleuroplossingen goed voldoen. Het alternatief blijkt dan toch de gesloten kettingkast te zijn in combinatie met b.v. een zware en dure 8-15 versnellingsnaaf. Soms is deze laatstgenoemde oplossing zelfs favoriet, indien de fiets achter de auto, op een trekhaakbeugel vervoerd wordt.

Bij regenachtige omstandigheden wordt het straatvuil dan met kracht tegen de fiets aan gespoten door de achterwielen van de auto. Indien nu een open kettingconstructie gevoerd wordt, moet men bij aankomst eigenlijk beginnen met kettingonderhoud. U ziet, voor elke situatie kan men het beste kiezen voor de minst schadelijke oplossing. Zouden Nederlanders daarom zoveel verschillende fietsen hebben?

Veel fietsplezier,

Jan van Rees

Bekijk het filmpje op Youtube over kettingonderhoud